ARIV-2026, ARBIT en ARVODI: welke algemene voorwaarden wanneer
3 min lezen
Algemene inkoopvoorwaarden bepalen een groot deel van de juridische verhouding met een leverancier: aansprakelijkheid, intellectuele eigendom, betaling, ontbinding. De Rijksoverheid heeft voor verschillende soorten opdrachten aparte sets voorwaarden. Veel andere organisaties gebruiken die sets ook, of baseren hun eigen voorwaarden erop. Dit artikel legt uit welke set waarvoor bedoeld is. Het is algemene informatie en geen juridisch advies.
De vier sets van de Rijksoverheid
Volgens het overzicht op rijksoverheid.nl (peildatum oktober 2026) zijn dit de actuele versies:
| Voorwaarden | Voluit | Voor |
|---|---|---|
| ARIV-2026 | Algemene Rijksinkoopvoorwaarden | Koop en levering van roerende zaken |
| ARVODI-2025 | Algemene Rijksvoorwaarden voor het verstrekken van opdrachten tot het verrichten van diensten | Dienstverlening |
| ARBIT-2022 | Algemene Rijksvoorwaarden bij IT-overeenkomsten | IT-opdrachten |
| UAV 2012 (2025) | Uniforme administratieve voorwaarden | Werken in de bouw |
ARIV-2026: alleen voor roerende zaken
De ARIV-2026 vervangt de ARIV-2018. Volgens de toelichting van PIANOo zijn de voorwaarden bedoeld voor de koop en levering van roerende zaken. De toelichting is duidelijk over wat er niet onder valt: IT-opdrachten, ook niet de levering van standaardsoftware, en alle vormen van dienstverlening. Bij de herziening is aansluiting gezocht bij ARBIT-2022 en ARVODI-2025.
Een in het oog springende bepaling is de aansprakelijkheid in artikel 15. Die is beperkt tot vier keer de opdrachtwaarde per gebeurtenis, met een maximum van 3 miljoen euro, en tot zes keer de opdrachtwaarde per contractjaar, met een maximum van 5 miljoen euro.
ARVODI-2025: voor diensten
Gaat het om advies, schoonmaak, beveiliging, opleidingen of andere dienstverlening zonder IT als kern? Dan is ARVODI-2025 de passende set. Let op het onderscheid met IT: het beheer van een applicatie of het leveren van een clouddienst valt onder IT-opdrachten.
ARBIT-2022: voor IT
ARBIT-2022 is bedoeld voor IT-opdrachten: software, licenties, ontwikkeling, implementatie, onderhoud en hosting. ARBIT kent een algemeen deel en specifieke modules per soort prestatie. Kies bij het opstellen van de aanbestedingsstukken alleen de modules die van toepassing zijn, zodat inschrijvers weten waar ze aan toe zijn.
Gemeenten gebruiken voor IT vaak de gemeentelijke variant, de GIBIT (Gemeentelijke Inkoopvoorwaarden bij IT). Die is gebaseerd op ARBIT en afgestemd op de gemeentelijke praktijk.
Gemengde opdrachten
Veel opdrachten combineren prestaties. Een praktische werkwijze:
- Bepaal wat het hoofdvoorwerp van de opdracht is. Daar hoort de basisset bij.
- Kijk of onderdelen met een ander karakter zo groot zijn dat ze eigen bepalingen nodig hebben.
- Voorkom dat twee sets naast elkaar gelden zonder rangorde. Leg in het contract vast welke voorwaarden voorgaan bij strijdigheid.
Organisaties buiten de Rijksoverheid
De rijksvoorwaarden zijn geschreven voor het Rijk, maar ook andere aanbestedende diensten en private organisaties gebruiken ze. Voordelen zijn de bekendheid in de markt en de evenwichtige opzet, waardoor inschrijvers minder vaak bezwaar maken. Wel is het verstandig om te toetsen of ze passen bij uw organisatie. Een financiële instelling onder toezicht heeft bijvoorbeeld aanvullende eisen nodig uit de Digital Operational Resilience Act (DORA) voor ICT-diensten. Die eisen staan niet vanzelf in ARBIT en vragen om een aanvulling.
Afwijken van de standaard
Afwijken van algemene voorwaarden kan, maar doe het bewust:
- Leg vast waarom een afwijking nodig is.
- Houd de afwijking proportioneel. Een hoge aansprakelijkheid bij een kleine opdracht schrikt inschrijvers af en verhoogt de prijs.
- Neem afwijkingen op in de aanbestedingsstukken, niet pas bij het contract. Na gunning onderhandelen over voorwaarden is bij een aanbesteding beperkt mogelijk.
Valkuilen
- ARIV gebruiken voor de levering van software, terwijl de toelichting dat uitsluit.
- Een verouderde versie meesturen. Controleer bij elke aanbesteding de actuele versie.
- De algemene voorwaarden van de leverancier stilzwijgend laten meelopen. Sluit die expliciet uit.
Hulp nodig?
Ad Rem Consultants helpt bij de keuze en de aanvulling van algemene voorwaarden in aanbestedingen en contracten. Wilt u uw voorwaarden laten toetsen? neem contact op.
