Samenvatting
De ontbossingsverordening (Verordening (EU) 2023/1115) heeft als doel de bijdrage van de EU aan ontbossing en bosachteruitgang wereldwijd te verkleinen. Het gaat om zeven grondstoffen: rundvee, cacao, koffie, oliepalm, rubber, soja en hout, en de producten die daarvan zijn gemaakt, zoals chocolade, leer, meubels en papier. Zulke producten mogen alleen op de markt komen als ze ontbossingsvrij zijn, legaal zijn geproduceerd en er een zorgvuldigheidsverklaring voor is ingediend.
De toepassing is twee keer uitgesteld. Na de laatste wijziging (Verordening (EU) 2025/2650 van 19 december 2025) gelden de kernverplichtingen vanaf 30 december 2026. Voor ondernemingen die uiterlijk op 31 december 2024 zijn gevestigd als natuurlijke persoon of als micro- of kleine onderneming, gelden ze vanaf 30 juni 2027.
De wijziging maakt de regels ook eenvoudiger. Er komt een nieuwe categorie: de downstreammarktdeelnemer, met dezelfde plichten als een handelaar. Downstreammarktdeelnemers en handelaren hoeven niet na te gaan of er passende zorgvuldigheid is betracht en hoeven geen zorgvuldigheidsverklaringen in te dienen. Primaire micro- en kleine marktdeelnemers dienen een eenmalige vereenvoudigde aangifte in. De volledige evaluatie van de verordening is verschoven naar 30 juni 2030.
De belangrijkste punten
- Vanaf 30 december 2026: grote en middelgrote ondernemingen
- Vanaf 30 juni 2027: micro- en kleine ondernemingen die uiterlijk op 31 december 2024 zijn gevestigd
- Zeven grondstoffen: rundvee, cacao, koffie, oliepalm, rubber, soja en hout
- Eisen: ontbossingsvrij, legaal geproduceerd en een zorgvuldigheidsverklaring
- Downstreammarktdeelnemers en handelaren: geen eigen zorgvuldigheidsverklaring
- Primaire micro- en kleine marktdeelnemers: een eenmalige vereenvoudigde aangifte
- De Houtverordening (EU) nr. 995/2010 wordt ingetrokken met ingang van 30 december 2026, met een overgangsregeling
Voordelen en nadelen
Voordelen
- Duidelijke Europese eisen voor ontbossingsvrije ketens maken inkoopeisen beter toetsbaar.
- De wijziging van december 2025 haalt veel rapportagewerk weg bij partijen verderop in de keten.
- Ondernemingen die hun keten al in beeld hebben, kunnen dat nu aantonen.
Nadelen en aandachtspunten
- Herkomstgegevens tot op het perceel zijn voor ingewikkelde ketens lastig te verzamelen.
- De data zijn al twee keer verschoven; dat maakt de planning onzeker.
- Leveranciers buiten de EU moeten gegevens aanleveren die niet altijd beschikbaar zijn.
Wat betekent dit voor inkoop?
- Breng in kaart welke ingekochte producten onder de verordening vallen, bijvoorbeeld papier, meubilair, catering of rubberproducten.
- Vraag leveranciers hoe zij aantonen dat hun producten aan de verordening voldoen.
- Neem in het programma van eisen op dat producten voldoen aan de verordening en dat de leverancier dit kan aantonen.
Wat betekent dit voor contractmanagement?
- Leg vast dat de leverancier bewijs levert en wijzigingen in de keten meldt.
- Spreek af wat er gebeurt als een product niet blijkt te voldoen: vervanging, kosten en termijnen.
- Plan rond 30 december 2026 een controle van lopende contracten voor producten uit de zeven grondstoffen.
Advies van Ad Rem Consultants
- Maak een lijst van productgroepen die onder de verordening vallen.
- Vraag de belangrijkste leveranciers nu al naar hun aanpak.
- Pas inkoopvoorwaarden en contracten aan, voor nieuwe en voor lopende afspraken.
- Houd rekening met de latere datum voor micro- en kleine ondernemingen in de keten.
Officiële bron
De officiële tekst opent in een nieuw tabblad. Bij een verschil met deze samenvatting geldt de officiële tekst.
- Verordening (EU) 2025/2650 tot wijziging van de ontbossingsverordening (EUR-Lex)opent in een nieuw tabblad
- Ontbossingsverordening, Verordening (EU) 2023/1115 (EUR-Lex)opent in een nieuw tabblad
Datum en bron gecontroleerd op 8 oktober 2026
Lees ook
ESG in de keten: CSRD, CSDDD en de ontbossingsverordening na de Omnibus
Achtergrond in de kennisbank van Ad Rem Consultants.
Deze samenvatting is algemene informatie en geen juridisch advies. Laatst bijgewerkt op 8 oktober 2026. Zie ook de disclaimer.